9.787 en 999.999.999.981 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
9.787 is een priemgetal, het kan niet worden ontbonden in andere priemfactoren.
999.999.999.981 = 32 × 577 × 192.566.917
999.999.999.981 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
999.999.999.981 : 9.787 = 102.176.356 + 3.809
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
9.787 : 3.809 = 2 + 2.169
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
3.809 : 2.169 = 1 + 1.640
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
2.169 : 1.640 = 1 + 529
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
1.640 : 529 = 3 + 53
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
529 : 53 = 9 + 52
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
53 : 52 = 1 + 1
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
52 : 1 = 52 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (9.787; 999.999.999.981) = 1
Zijn de getallen 9.787 en 999.999.999.981 relatief prime? Ja.
ggd (9.787; 999.999.999.981) = 1