9.650 en 6.143 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
9.650 = 2 × 52 × 193
9.650 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
6.143 is een priemgetal, het kan niet worden ontbonden in andere priemfactoren.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
9.650 : 6.143 = 1 + 3.507
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
6.143 : 3.507 = 1 + 2.636
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
3.507 : 2.636 = 1 + 871
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
2.636 : 871 = 3 + 23
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
871 : 23 = 37 + 20
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
23 : 20 = 1 + 3
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
20 : 3 = 6 + 2
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
3 : 2 = 1 + 1
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
2 : 1 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (9.650; 6.143) = 1
Zijn de getallen 9.650 en 6.143 relatief prime? Ja.
ggd (6.143; 9.650) = 1