8.195 en 6.115 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
8.195 = 5 × 11 × 149
8.195 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
6.115 = 5 × 1.223
6.115 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
8.195 : 6.115 = 1 + 2.080
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
6.115 : 2.080 = 2 + 1.955
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
2.080 : 1.955 = 1 + 125
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
1.955 : 125 = 15 + 80
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
125 : 80 = 1 + 45
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
80 : 45 = 1 + 35
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
45 : 35 = 1 + 10
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
35 : 10 = 3 + 5
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
10 : 5 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
5 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (8.195; 6.115) = 5 ≠ 1
Zijn de getallen 8.195 en 6.115 relatief prime? Nee.
ggd (6.115; 8.195) = 5 ≠ 1