659.999.999.940 en 599.999.999.815 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
659.999.999.940 = 22 × 3 × 5 × 10.999.999.999
659.999.999.940 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
599.999.999.815 = 5 × 119.999.999.963
599.999.999.815 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
659.999.999.940 : 599.999.999.815 = 1 + 60.000.000.125
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
599.999.999.815 : 60.000.000.125 = 9 + 59.999.998.690
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
60.000.000.125 : 59.999.998.690 = 1 + 1.435
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
59.999.998.690 : 1.435 = 41.811.845 + 1.115
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
1.435 : 1.115 = 1 + 320
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
1.115 : 320 = 3 + 155
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
320 : 155 = 2 + 10
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
155 : 10 = 15 + 5
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
10 : 5 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
5 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (659.999.999.940; 599.999.999.815) = 5 ≠ 1
Zijn de getallen 659.999.999.940 en 599.999.999.815 relatief prime? Nee.
ggd (599.999.999.815; 659.999.999.940) = 5 ≠ 1