659.999.999.930 en 600.000.000.085 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
659.999.999.930 = 2 × 5 × 47 × 61 × 4.783 × 4.813
659.999.999.930 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
600.000.000.085 = 5 × 2.089 × 57.443.753
600.000.000.085 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
659.999.999.930 : 600.000.000.085 = 1 + 59.999.999.845
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
600.000.000.085 : 59.999.999.845 = 10 + 1.635
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
59.999.999.845 : 1.635 = 36.697.247 + 1.000
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
1.635 : 1.000 = 1 + 635
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
1.000 : 635 = 1 + 365
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
635 : 365 = 1 + 270
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
365 : 270 = 1 + 95
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
270 : 95 = 2 + 80
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
95 : 80 = 1 + 15
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
80 : 15 = 5 + 5
Stap 11. Deel de rest van stap 9 door de rest van stap 10:
15 : 5 = 3 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
5 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (659.999.999.930; 600.000.000.085) = 5 ≠ 1
Zijn de getallen 659.999.999.930 en 600.000.000.085 relatief prime? Nee.
ggd (600.000.000.085; 659.999.999.930) = 5 ≠ 1