659.999.999.817 en 599.999.999.979 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
659.999.999.817 = 32 × 17 × 4.313.725.489
659.999.999.817 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
599.999.999.979 = 3 × 31 × 6.451.612.903
599.999.999.979 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
659.999.999.817 : 599.999.999.979 = 1 + 59.999.999.838
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
599.999.999.979 : 59.999.999.838 = 10 + 1.599
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
59.999.999.838 : 1.599 = 37.523.452 + 90
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
1.599 : 90 = 17 + 69
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
90 : 69 = 1 + 21
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
69 : 21 = 3 + 6
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
21 : 6 = 3 + 3
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
6 : 3 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
3 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (659.999.999.817; 599.999.999.979) = 3 ≠ 1
Zijn de getallen 659.999.999.817 en 599.999.999.979 relatief prime? Nee.
ggd (599.999.999.979; 659.999.999.817) = 3 ≠ 1