659.999.999.789 en 600.000.000.083 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
659.999.999.789 = 13 × 47 × 1.080.196.399
659.999.999.789 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
600.000.000.083 = 11 × 439 × 5.393 × 23.039
600.000.000.083 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
659.999.999.789 : 600.000.000.083 = 1 + 59.999.999.706
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
600.000.000.083 : 59.999.999.706 = 10 + 3.023
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
59.999.999.706 : 3.023 = 19.847.833 + 547
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
3.023 : 547 = 5 + 288
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
547 : 288 = 1 + 259
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
288 : 259 = 1 + 29
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
259 : 29 = 8 + 27
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
29 : 27 = 1 + 2
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
27 : 2 = 13 + 1
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
2 : 1 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (659.999.999.789; 600.000.000.083) = 1
Zijn de getallen 659.999.999.789 en 600.000.000.083 relatief prime? Ja.
ggd (600.000.000.083; 659.999.999.789) = 1