659.999.999.765 en 599.999.999.990 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
659.999.999.765 = 5 × 131.999.999.953
659.999.999.765 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
599.999.999.990 = 2 × 5 × 59.999.999.999
599.999.999.990 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
659.999.999.765 : 599.999.999.990 = 1 + 59.999.999.775
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
599.999.999.990 : 59.999.999.775 = 10 + 2.240
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
59.999.999.775 : 2.240 = 26.785.714 + 415
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
2.240 : 415 = 5 + 165
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
415 : 165 = 2 + 85
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
165 : 85 = 1 + 80
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
85 : 80 = 1 + 5
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
80 : 5 = 16 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
5 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (659.999.999.765; 599.999.999.990) = 5 ≠ 1
Zijn de getallen 659.999.999.765 en 599.999.999.990 relatief prime? Nee.
ggd (599.999.999.990; 659.999.999.765) = 5 ≠ 1