659.999.999.560 en 599.999.999.985 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
659.999.999.560 = 23 × 5 × 11 × 36.017 × 41.647
659.999.999.560 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
599.999.999.985 = 32 × 5 × 163 × 409 × 199.999
599.999.999.985 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
659.999.999.560 : 599.999.999.985 = 1 + 59.999.999.575
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
599.999.999.985 : 59.999.999.575 = 10 + 4.235
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
59.999.999.575 : 4.235 = 14.167.650 + 1.825
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
4.235 : 1.825 = 2 + 585
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
1.825 : 585 = 3 + 70
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
585 : 70 = 8 + 25
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
70 : 25 = 2 + 20
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
25 : 20 = 1 + 5
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
20 : 5 = 4 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
5 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (659.999.999.560; 599.999.999.985) = 5 ≠ 1
Zijn de getallen 659.999.999.560 en 599.999.999.985 relatief prime? Nee.
ggd (599.999.999.985; 659.999.999.560) = 5 ≠ 1