659.999.999.133 en 599.999.999.889 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
659.999.999.133 = 32 × 73.333.333.237
659.999.999.133 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
599.999.999.889 = 3 × 619 × 323.101.777
599.999.999.889 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
659.999.999.133 : 599.999.999.889 = 1 + 59.999.999.244
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
599.999.999.889 : 59.999.999.244 = 10 + 7.449
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
59.999.999.244 : 7.449 = 8.054.772 + 2.616
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
7.449 : 2.616 = 2 + 2.217
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
2.616 : 2.217 = 1 + 399
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
2.217 : 399 = 5 + 222
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
399 : 222 = 1 + 177
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
222 : 177 = 1 + 45
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
177 : 45 = 3 + 42
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
45 : 42 = 1 + 3
Stap 11. Deel de rest van stap 9 door de rest van stap 10:
42 : 3 = 14 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
3 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (659.999.999.133; 599.999.999.889) = 3 ≠ 1
Zijn de getallen 659.999.999.133 en 599.999.999.889 relatief prime? Nee.
ggd (599.999.999.889; 659.999.999.133) = 3 ≠ 1