3.399 en 5.430 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
3.399 = 3 × 11 × 103
3.399 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
5.430 = 2 × 3 × 5 × 181
5.430 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
5.430 : 3.399 = 1 + 2.031
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
3.399 : 2.031 = 1 + 1.368
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
2.031 : 1.368 = 1 + 663
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
1.368 : 663 = 2 + 42
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
663 : 42 = 15 + 33
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
42 : 33 = 1 + 9
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
33 : 9 = 3 + 6
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
9 : 6 = 1 + 3
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
6 : 3 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
3 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (3.399; 5.430) = 3 ≠ 1
Zijn de getallen 3.399 en 5.430 relatief prime? Nee.
ggd (3.399; 5.430) = 3 ≠ 1