2.123 en 9.782 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
2.123 = 11 × 193
2.123 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
9.782 = 2 × 67 × 73
9.782 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
9.782 : 2.123 = 4 + 1.290
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
2.123 : 1.290 = 1 + 833
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
1.290 : 833 = 1 + 457
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
833 : 457 = 1 + 376
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
457 : 376 = 1 + 81
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
376 : 81 = 4 + 52
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
81 : 52 = 1 + 29
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
52 : 29 = 1 + 23
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
29 : 23 = 1 + 6
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
23 : 6 = 3 + 5
Stap 11. Deel de rest van stap 9 door de rest van stap 10:
6 : 5 = 1 + 1
Stap 12. Deel de rest van stap 10 door de rest van stap 11:
5 : 1 = 5 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (2.123; 9.782) = 1
Zijn de getallen 2.123 en 9.782 relatief prime? Ja.
ggd (2.123; 9.782) = 1