200.115 en 6.543 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
200.115 = 32 × 5 × 4.447
200.115 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
6.543 = 32 × 727
6.543 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
200.115 : 6.543 = 30 + 3.825
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
6.543 : 3.825 = 1 + 2.718
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
3.825 : 2.718 = 1 + 1.107
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
2.718 : 1.107 = 2 + 504
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
1.107 : 504 = 2 + 99
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
504 : 99 = 5 + 9
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
99 : 9 = 11 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
9 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (200.115; 6.543) = 9 ≠ 1
Zijn de getallen 200.115 en 6.543 relatief prime? Nee.
ggd (6.543; 200.115) = 9 ≠ 1