199.970 en 6.143 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
199.970 = 2 × 5 × 19.997
199.970 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
6.143 is een priemgetal, het kan niet worden ontbonden in andere priemfactoren.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
199.970 : 6.143 = 32 + 3.394
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
6.143 : 3.394 = 1 + 2.749
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
3.394 : 2.749 = 1 + 645
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
2.749 : 645 = 4 + 169
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
645 : 169 = 3 + 138
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
169 : 138 = 1 + 31
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
138 : 31 = 4 + 14
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
31 : 14 = 2 + 3
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
14 : 3 = 4 + 2
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
3 : 2 = 1 + 1
Stap 11. Deel de rest van stap 9 door de rest van stap 10:
2 : 1 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (199.970; 6.143) = 1
Zijn de getallen 199.970 en 6.143 relatief prime? Ja.
ggd (6.143; 199.970) = 1