199.915 en 6.370 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
199.915 = 5 × 39.983
199.915 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
6.370 = 2 × 5 × 72 × 13
6.370 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
199.915 : 6.370 = 31 + 2.445
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
6.370 : 2.445 = 2 + 1.480
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
2.445 : 1.480 = 1 + 965
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
1.480 : 965 = 1 + 515
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
965 : 515 = 1 + 450
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
515 : 450 = 1 + 65
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
450 : 65 = 6 + 60
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
65 : 60 = 1 + 5
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
60 : 5 = 12 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
5 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (199.915; 6.370) = 5 ≠ 1
Zijn de getallen 199.915 en 6.370 relatief prime? Nee.
ggd (6.370; 199.915) = 5 ≠ 1