199.890 en 6.578 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
199.890 = 2 × 32 × 5 × 2.221
199.890 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
6.578 = 2 × 11 × 13 × 23
6.578 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
199.890 : 6.578 = 30 + 2.550
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
6.578 : 2.550 = 2 + 1.478
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
2.550 : 1.478 = 1 + 1.072
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
1.478 : 1.072 = 1 + 406
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
1.072 : 406 = 2 + 260
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
406 : 260 = 1 + 146
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
260 : 146 = 1 + 114
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
146 : 114 = 1 + 32
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
114 : 32 = 3 + 18
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
32 : 18 = 1 + 14
Stap 11. Deel de rest van stap 9 door de rest van stap 10:
18 : 14 = 1 + 4
Stap 12. Deel de rest van stap 10 door de rest van stap 11:
14 : 4 = 3 + 2
Stap 13. Deel de rest van stap 11 door de rest van stap 12:
4 : 2 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
2 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (199.890; 6.578) = 2 ≠ 1
Zijn de getallen 199.890 en 6.578 relatief prime? Nee.
ggd (6.578; 199.890) = 2 ≠ 1