1.799.999.986 en 7.563 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
1.799.999.986 = 2 × 1.811 × 496.963
1.799.999.986 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
7.563 = 3 × 2.521
7.563 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
1.799.999.986 : 7.563 = 238.000 + 5.986
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
7.563 : 5.986 = 1 + 1.577
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
5.986 : 1.577 = 3 + 1.255
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
1.577 : 1.255 = 1 + 322
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
1.255 : 322 = 3 + 289
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
322 : 289 = 1 + 33
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
289 : 33 = 8 + 25
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
33 : 25 = 1 + 8
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
25 : 8 = 3 + 1
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
8 : 1 = 8 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (1.799.999.986; 7.563) = 1
Zijn de getallen 1.799.999.986 en 7.563 relatief prime? Ja.
ggd (7.563; 1.799.999.986) = 1