17.999.912 en 8.780 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
17.999.912 = 23 × 7 × 321.427
17.999.912 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
8.780 = 22 × 5 × 439
8.780 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
17.999.912 : 8.780 = 2.050 + 912
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
8.780 : 912 = 9 + 572
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
912 : 572 = 1 + 340
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
572 : 340 = 1 + 232
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
340 : 232 = 1 + 108
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
232 : 108 = 2 + 16
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
108 : 16 = 6 + 12
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
16 : 12 = 1 + 4
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
12 : 4 = 3 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
4 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (17.999.912; 8.780) = 4 ≠ 1
Zijn de getallen 17.999.912 en 8.780 relatief prime? Nee.
ggd (8.780; 17.999.912) = 4 ≠ 1