1.690 en 64.564.712.433 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
1.690 = 2 × 5 × 132
1.690 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
64.564.712.433 = 32 × 13 × 551.835.149
64.564.712.433 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
64.564.712.433 : 1.690 = 38.203.971 + 1.443
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
1.690 : 1.443 = 1 + 247
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
1.443 : 247 = 5 + 208
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
247 : 208 = 1 + 39
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
208 : 39 = 5 + 13
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
39 : 13 = 3 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
13 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (1.690; 64.564.712.433) = 13 ≠ 1
Zijn de getallen 1.690 en 64.564.712.433 relatief prime? Nee.
ggd (1.690; 64.564.712.433) = 13 ≠ 1