1.428.933 en 874.878 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
1.428.933 = 3 × 11 × 19 × 43 × 53
1.428.933 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
874.878 = 2 × 3 × 43 × 3.391
874.878 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
1.428.933 : 874.878 = 1 + 554.055
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
874.878 : 554.055 = 1 + 320.823
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
554.055 : 320.823 = 1 + 233.232
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
320.823 : 233.232 = 1 + 87.591
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
233.232 : 87.591 = 2 + 58.050
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
87.591 : 58.050 = 1 + 29.541
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
58.050 : 29.541 = 1 + 28.509
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
29.541 : 28.509 = 1 + 1.032
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
28.509 : 1.032 = 27 + 645
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
1.032 : 645 = 1 + 387
Stap 11. Deel de rest van stap 9 door de rest van stap 10:
645 : 387 = 1 + 258
Stap 12. Deel de rest van stap 10 door de rest van stap 11:
387 : 258 = 1 + 129
Stap 13. Deel de rest van stap 11 door de rest van stap 12:
258 : 129 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
129 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (1.428.933; 874.878) = 129 ≠ 1
Zijn de getallen 1.428.933 en 874.878 relatief prime? Nee.
ggd (874.878; 1.428.933) = 129 ≠ 1