1.293 en 999.999.999.654 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
1.293 = 3 × 431
1.293 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
999.999.999.654 = 2 × 3 × 41 × 151 × 277 × 97.187
999.999.999.654 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
999.999.999.654 : 1.293 = 773.395.204 + 882
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
1.293 : 882 = 1 + 411
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
882 : 411 = 2 + 60
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
411 : 60 = 6 + 51
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
60 : 51 = 1 + 9
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
51 : 9 = 5 + 6
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
9 : 6 = 1 + 3
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
6 : 3 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
3 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (1.293; 999.999.999.654) = 3 ≠ 1
Zijn de getallen 1.293 en 999.999.999.654 relatief prime? Nee.
ggd (1.293; 999.999.999.654) = 3 ≠ 1