1.287 en 999.999.999.755 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
1.287 = 32 × 11 × 13
1.287 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
999.999.999.755 = 5 × 79 × 2.531.645.569
999.999.999.755 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
999.999.999.755 : 1.287 = 777.000.776 + 1.043
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
1.287 : 1.043 = 1 + 244
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
1.043 : 244 = 4 + 67
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
244 : 67 = 3 + 43
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
67 : 43 = 1 + 24
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
43 : 24 = 1 + 19
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
24 : 19 = 1 + 5
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
19 : 5 = 3 + 4
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
5 : 4 = 1 + 1
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
4 : 1 = 4 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (1.287; 999.999.999.755) = 1
Zijn de getallen 1.287 en 999.999.999.755 relatief prime? Ja.
ggd (1.287; 999.999.999.755) = 1