12.345.678.871 en 1.987.654.312 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
12.345.678.871 = 71 × 12.347 × 14.083
12.345.678.871 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
1.987.654.312 = 23 × 7 × 35.493.827
1.987.654.312 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
12.345.678.871 : 1.987.654.312 = 6 + 419.752.999
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
1.987.654.312 : 419.752.999 = 4 + 308.642.316
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
419.752.999 : 308.642.316 = 1 + 111.110.683
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
308.642.316 : 111.110.683 = 2 + 86.420.950
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
111.110.683 : 86.420.950 = 1 + 24.689.733
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
86.420.950 : 24.689.733 = 3 + 12.351.751
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
24.689.733 : 12.351.751 = 1 + 12.337.982
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
12.351.751 : 12.337.982 = 1 + 13.769
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
12.337.982 : 13.769 = 896 + 958
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
13.769 : 958 = 14 + 357
Stap 11. Deel de rest van stap 9 door de rest van stap 10:
958 : 357 = 2 + 244
Stap 12. Deel de rest van stap 10 door de rest van stap 11:
357 : 244 = 1 + 113
Stap 13. Deel de rest van stap 11 door de rest van stap 12:
244 : 113 = 2 + 18
Stap 14. Deel de rest van stap 12 door de rest van stap 13:
113 : 18 = 6 + 5
Stap 15. Deel de rest van stap 13 door de rest van stap 14:
18 : 5 = 3 + 3
Stap 16. Deel de rest van stap 14 door de rest van stap 15:
5 : 3 = 1 + 2
Stap 17. Deel de rest van stap 15 door de rest van stap 16:
3 : 2 = 1 + 1
Stap 18. Deel de rest van stap 16 door de rest van stap 17:
2 : 1 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (12.345.678.871; 1.987.654.312) = 1
Zijn de getallen 12.345.678.871 en 1.987.654.312 relatief prime? Ja.
ggd (1.987.654.312; 12.345.678.871) = 1