1.214 en 999.999.999.797 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
1.214 = 2 × 607
1.214 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
999.999.999.797 = 101 × 8.009 × 1.236.233
999.999.999.797 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
999.999.999.797 : 1.214 = 823.723.228 + 1.005
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
1.214 : 1.005 = 1 + 209
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
1.005 : 209 = 4 + 169
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
209 : 169 = 1 + 40
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
169 : 40 = 4 + 9
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
40 : 9 = 4 + 4
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
9 : 4 = 2 + 1
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
4 : 1 = 4 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (1.214; 999.999.999.797) = 1
Zijn de getallen 1.214 en 999.999.999.797 relatief prime? Ja.
ggd (1.214; 999.999.999.797) = 1