12.122 en 128 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
12.122 = 2 × 11 × 19 × 29
12.122 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
128 = 27
128 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
12.122 : 128 = 94 + 90
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
128 : 90 = 1 + 38
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
90 : 38 = 2 + 14
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
38 : 14 = 2 + 10
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
14 : 10 = 1 + 4
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
10 : 4 = 2 + 2
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
4 : 2 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
2 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (12.122; 128) = 2 ≠ 1
Zijn de getallen 12.122 en 128 relatief prime? Nee.
ggd (128; 12.122) = 2 ≠ 1