1.029.384.865 en 1.234.567.930 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
1.029.384.865 = 5 × 205.876.973
1.029.384.865 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
1.234.567.930 = 2 × 5 × 157 × 786.349
1.234.567.930 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
1.234.567.930 : 1.029.384.865 = 1 + 205.183.065
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
1.029.384.865 : 205.183.065 = 5 + 3.469.540
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
205.183.065 : 3.469.540 = 59 + 480.205
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
3.469.540 : 480.205 = 7 + 108.105
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
480.205 : 108.105 = 4 + 47.785
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
108.105 : 47.785 = 2 + 12.535
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
47.785 : 12.535 = 3 + 10.180
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
12.535 : 10.180 = 1 + 2.355
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
10.180 : 2.355 = 4 + 760
Stap 10. Deel de rest van stap 8 door de rest van stap 9:
2.355 : 760 = 3 + 75
Stap 11. Deel de rest van stap 9 door de rest van stap 10:
760 : 75 = 10 + 10
Stap 12. Deel de rest van stap 10 door de rest van stap 11:
75 : 10 = 7 + 5
Stap 13. Deel de rest van stap 11 door de rest van stap 12:
10 : 5 = 2 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
5 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (1.029.384.865; 1.234.567.930) = 5 ≠ 1
Zijn de getallen 1.029.384.865 en 1.234.567.930 relatief prime? Nee.
ggd (1.029.384.865; 1.234.567.930) = 5 ≠ 1