1.011 en 2.109 zijn niet relatief priemgetal... als
- Als er minstens één ander getal is dan 1 dat de twee getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, niet gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
1.011 = 3 × 337
1.011 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
2.109 = 3 × 19 × 37
2.109 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
2.109 : 1.011 = 2 + 87
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
1.011 : 87 = 11 + 54
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
87 : 54 = 1 + 33
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
54 : 33 = 1 + 21
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
33 : 21 = 1 + 12
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
21 : 12 = 1 + 9
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
12 : 9 = 1 + 3
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
9 : 3 = 3 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
3 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (1.011; 2.109) = 3 ≠ 1
Zijn de getallen 1.011 en 2.109 relatief prime? Nee.
ggd (1.011; 2.109) = 3 ≠ 1