1.000.000.000.000 en 219.973 zijn relatief prime... als:
- Als er geen ander getal is dan 1 dat beide getallen zonder rest deelt. Of...
- Of, met andere woorden, als hun grootste gemene deler, ggd, gelijk is aan 1.
Bereken de grootste gemene deler, ggd, van de getallen
Methode 1. De ontbinding in priemfactoren:
Het ontbinden in priemfactoren van een getal: de priemgetallen vinden die zich vermenigvuldigen om dat getal te maken.
1.000.000.000.000 = 212 × 512
1.000.000.000.000 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
219.973 = 13 × 16.921
219.973 is geen priemgetal, het is een samengesteld getal.
- De getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf heten priemgetallen. Een priemgetal heeft slechts twee delers: 1 en zichzelf.
- Een samengesteld getal is een natuurlijk getal dat minstens één andere deler heeft dan 1 en zichzelf.
Bereken de grootste gemene deler, ggd:
Vermenigvuldig alle gemeenschappelijke priemfactoren van de twee getallen, genomen door hun kleinste exponenten (de kleinste machten).
Stap 1. Deel het grotere getal door het kleinere:
1.000.000.000.000 : 219.973 = 4.546.012 + 102.324
Stap 2. Deel het kleinere getal door de rest van de bovenstaande bewerking:
219.973 : 102.324 = 2 + 15.325
Stap 3. Deel de rest van stap 1 door de rest van stap 2:
102.324 : 15.325 = 6 + 10.374
Stap 4. Deel de rest van stap 2 door de rest van stap 3:
15.325 : 10.374 = 1 + 4.951
Stap 5. Deel de rest van stap 3 door de rest van stap 4:
10.374 : 4.951 = 2 + 472
Stap 6. Deel de rest van stap 4 door de rest van stap 5:
4.951 : 472 = 10 + 231
Stap 7. Deel de rest van stap 5 door de rest van stap 6:
472 : 231 = 2 + 10
Stap 8. Deel de rest van stap 6 door de rest van stap 7:
231 : 10 = 23 + 1
Stap 9. Deel de rest van stap 7 door de rest van stap 8:
10 : 1 = 10 + 0
Bij deze stap is de rest nul, dus stoppen we:
1 is het getal waar we naar op zoek waren - de laatste niet-nul rest.
Dit is de grootste gemene deler.
ggd (1.000.000.000.000; 219.973) = 1
Zijn de getallen 1.000.000.000.000 en 219.973 relatief prime? Ja.
ggd (219.973; 1.000.000.000.000) = 1